İsrail ordusu, gece saatlerinde İran’ın nükleer programını vurmak için atak başlattıklarını duyurdu. Sabaha karşı başlayan ve gün içinde devam eden taarruzlarda İran’ın başşehri Tahran, Tebriz, İsfahan’daki Natanz nükleer tesisi ile Loristan, Kirmanşah, Şiraz, Huzistan, Hemedan ve Kum kentlerine gaye alındı.
Saldırılarda İran Genelkurmay Başkanı Tümgeneral Muhammed Bakıri, İhtilal Muhafızları Genel Kumandanı Tümgeneral Hüseyin Selami, Hatemul Enbiya Merkezi Karargah Kumandanı Gulamali Reşid, İhtilal Muhafızları Hava ve Uzay Kuvvetleri Kumandanı Tuğgeneral Buyruk Ali Hacızade de dahil üst seviye askeri yetkililer ile 6 nükleer bilim insanı hayatını kaybetti.
İsrail’in Tahran’daki ataklarında sivil yerleşim yerleri de vurulurken ortalarında bayan ve çocukların da olduğu çok sayıda sivilin ömrünü yitirdiği bilgisi verildi. İsrail ordusu akınlara 200’den fazla savaş uçağının katıldığını açıklarken insansız hava araçlarının da kullanıldığı kaydedildi. Gün içinde küçük çaplı ataklar devam ederken, İsrail’in İsfahan kentindeki Natanz Nükleer Tesisi’ne yapılan ikinci saldırısı sonrasında tesis içinde nükleer kirlilik meydana geldiği belirtildi.
Sabah başlayan taarruzların akabinde Asya piyasalarından başlayan satış dalgası evvel Avrupa piyasalarına sonrada ABD piyasalarına taşındı. Yurt içi piyasalar da kelam konusu jeopolitik tansiyonlardan etkilenerek günü negatif seyirle tamamladı.
Piyasalardaki risk algısı artarken, geçen günlerde ABD tarifeleri tarafındaki olumlu haber akışıyla gerileyen “korku endeksi” olarak bilinen ve S&P 500 Endeksi’ndeki dalgalanmayı gösteren VIX Endeksi yüzde 7,8 yükselişle 19,43 düzeyine çıktı.
Petrol fiyatları sert yükseldi
İsrail’in İran’ı amaç alan kapsamlı taarruzları sonrasında gün içinde yüzde 9’un üzerinde artan Brent petrolün varil fiyatı Türkiye saatiyle 18.10’da yüzde 4 yükselişle 72,4 dolardan süreç görüyor. Tıpkı dakikalarda Batı Teksas tipi (WTI) ham petrolün varili de yüzde 4,2 yükselişle 70,4 dolardan satılıyor.
Avrupa’da doğal gaz fiyatları İsrail saldırısının akabinde güne yüzde 4 yükselişle başlarken, son 5 haftanın en büyük artışı görüldü. Avrupa’da derinliği en fazla olan Hollanda merkezli sanal doğal gaz ticaret noktası TTF’de, temmuz vadeli kontratlarda megavatsaat başı gaz fiyatı yüzde 5 primle 38 avrodan alıcı buluyor.
Artan risk algısının tesiriyle yatırımcıların inançlı liman varlıklara talebi öne çıkarken altının ons fiyatı 18.10 prestijiyle yüzde 1,2 yükselişle 3 bin 425 dolardan satılıyor. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi ise sabah saatlerinde tahvil piyasalarındaki alıcılı seyrin tesiriyle gerilemesinin akabinde şu sıralarda tekrar yükselerek yüzde 4,41 düzeyinden süreç görüyor.
Kripto para piyasalarında da satıcılı bir seyir öne çıkarken, en yüksek piyasa kıymetine sahip kripto para ünitesi olan bitcoin yüzde 1,5 düşüşle 104 bin 420 dolara gerilerken, ethereum yüzde 4,3 düşüşle 2 bin 526 dolardan alıcı buluyor.
Avrupa ve ABD endeksleri satış yüklü seyrediyor
Kapanışa yakın, Stoxx Europe 600 gösterge endeksi yüzde 1 azalışla 544,6, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 1,1 düşüşle 7.676, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,5 paha kaybıyla 8.840 puanda bulunuyor.
Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 1,2 azalışla 23.498, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 1,3 kayıpla 39.419, İspanya’da IBEX 35 endeksi yüzde 1,3 azalışla 13.907 puan düzeyinden süreç görüyor.
ABD’de açılış sonrasında Nasdaq endeksi yüzde 0,9 azalışla 19,483, S&P 500 endeksi yüzde 0,7 düşüşle 6.004 ve Dow Jones endeksi yüzde 1,1 kayıpla 42.487 puandan süreç gördü.
– Global savunma ve güç şirketlerinin paylarındaki artışlar dikkati çekti
Piyasaların açılmasının akabinde ABD’li savunma şirketlerinden Lockheed Martin’in payları yüzde 3,5, RTX Corporation’ın payları de yüzde 3’e yakın yükseldi. Güç şirketlerinden de Chevron’un payları yüzde 0,7, Exxon’un payları yüzde 1,5, ConocoPhillips’in payları yüzde 2 paha kazandı.
Avrupa tarafında Alman silah devi Rheinmetall’in payları yüzde 3, dünyanın en büyük silah üreticilerinden İngiliz BAE System’in payları yüzde 3,3 bedel kazandı.
Yurt içinde BIST 100 günü satıcılı tamamladı
Yurt içi piyasalar günü satıcılı tamamlarken, İsrail’in İran’a yönelik taarruzlarının akabinde İran’ın hava alanını kapatması ve bölgedeki güvenlik telaşı havacılık alanında faaliyet gösteren şirketleri etkiledi.
Gün içinde BIST 100 endeksi yüzde 4,7’yi aşan düşüşün akabinde, kapanışta kayıplarının bir kısmını telafi ederek yüzde 2,19 azalışla haftanın son süreç gününü 9.311,88 puandan tamamladı.
Borsa İstanbul’da süreç gören bölüm endekslerinin tümü düşerken, en çok gerileyen yüzde 4,88 ile taş toprak oldu. Ulaştırma endeksi ise yüzde 4,70 paha kaybetti.
