Rusya ve Ukrayna’dan fiber istila! Örümcek ağı üzere sardı: ‘Adım atacak yer yok’
Derleyen: Oğuzcan Atış / Milliyet.com.tr –Ukrayna Savaşı’nın başlangıcından bu yana, alanda birçok ülkenin yeni jenerasyon silah sistemleri test edildi. Çatışmalar adeta global savunma sanayii için bir açık hava laboratuvarına dönüşürken, milyonlarca dolarlık füzeler, zırhlı araçlar ve yüksek teknoloji eseri silah sistemleri bile cephedeki asıl yıldızın gölgesinde kaldı: FPV drone’lar. Hem Rusya hem de Ukrayna ordularının cephe çizgisinde ağır biçimde kullandığı bu küçük, kolay ancak ölümcül sistemler, düşük maliyetlerine karşın alanda büyük fark yaratıyor. Özellikle fiber optik kablolu FPV drone’ların devreye girmesiyle birlikte bu sistemler, daha uzun menzil, kesintisiz manzara transferi ve sinyal karıştırıcılara karşı yüksek direnç üzere avantajlar sağlayarak çok daha tesirli hale geldi.
Bugün prestijiyle Ukrayna cephesinde yalnızca patlamamış mühimmatlar değil, kilometrelerce uzunluktaki fiber optik kablolar da savaşı şekillendiriyor. Bu kablolar, ileri çizgilerde kurulan düzeneklerle birlikte adeta bir örümcek ağı üzere cepheyi sardı.
Çatışmaların ağırlaştığı yerlerde kablo artıkları askerlerin ayağına takılacak boyutta
Ukrayna Savaşı’nın birinci devirlerinden beri sıkça kullanılan FPV drone sistemleri, fiyat-performans açısından ordulara büyük kolaylıklar sağlıyor. Basitçe birkaç bin dolarlık sistemler olarak görülen bu araçlar, savaş alanında milyonlarca dolar bedelindeki tankları, zırhlı araçları ve çeşitli ekipmanları imha etti. Ukrayna cephe çizgisinde, FPV drone sistemlerinin pervanelerinden çıkan ses ‘ölümün sesi’ olarak tanımlanıyor. Fiber optik kablolu FPV drone sistemlerinin devreye girmesiyle birlikte, iki ülke ortasındaki drone savaşlarının daha da can yakıcı hale geldiği tabirler ortasında.
KABLOLAR CEPHE ÇİZGİSİNİ ÖRÜMCEK AĞI ÜZERE SARDI
Ukrayna Savaşı’nda FPV drone sistemlerini birinci kullanan taraf Kiev idaresi oldu ve bu sistemler Ukrayna’ya büyük avantajlar sağladı. Lakin çatışmalar ilerledikçe Rusya da benzeri sistemleri kullanmaya başladı ve FPV drone sistemleri her iki taraf için de ölümcül bir silaha dönüştü. Başlangıçta radyo dalgaları üzerinden yönlendirilen bu sistemler, her iki tarafın aldığı elektronik harp tedbirleriyle kısmen engellenmiş olsa da, yapılan küçük bir değişiklik FPV drone sistemlerini daha da tehlikeli hale getirdi.
Yeni jenerasyon FPV drone sistemleri radyo dalgaları yerine fiber optik kablolarla yönlendiriliyor. Bu sayede araçlar elektronik karıştırmalara karşı daha güçlü hale geliyor. Ayrıyeten fiber optik kablolu drone sistemleri, radyo denetimini etkileyebilecek engebeli arazi şartlarının tesirini de en aza indiriyor. Her iki tarafın da ağır formda fiber optik kablolu drone kullanması sebebiyle, çatışmaların ağır olduğu bölgelerde atık hale gelen kablolar araziyi adeta örümcek ağı üzere sarmış durumda.
Menzili, sahip olduğu kablonun uzunluğuna nazaran 10 ila 20 kilometreye kadar çıkabilen fiber optik kablolu drone sistemleri, fiyat-performans açısından da verimli. Ukraynalı kaynaklar, 10 kilometre menzile sahip bir fiber optik kablolu FPV drone sisteminin üretim maliyetinin yaklaşık bin 200 dolar (yaklaşık 7 bin 800 lira) olduğunu belirtti. Hem Rusya hem de Ukrayna, farklı mühimmat taşıma kapasiteleri ve menzillere sahip fiber optik kablolu FPV drone sistemleri geliştiriyor.
RUSYA DRONE ÜRETİMİNDE GAZA BASTI
Son devirde Rusya savunma sanayisini güçlendirmeye yönelik arka arda adımlar attı ve askeri araç üretimini artırdı. Bu kapsamda Rus ordusu için drone sistemlerinin üretimine de tartı verildi. Moskova, Ukrayna’nın savunmasını çökertmeyi hedefleyerek her geçen gün daha da güçlenirken, kıymetli bir drone üreticisi olan ve dünyanın önde gelen fiber optik kablo tedarikçileri ortasında yer alan Çin ile yakın bağları, üretim kapasitesini artırmasını kolaylaştırdı.
Rusya’nın bu atılımına karşılık, Ukrayna da kendi drone üretim kapasitesini artırmak için ağır efor gösteriyor. ABD merkezli niyet kuruluşu Atlantic Council’de yapılan tahlilde, Ukrayna’nın savunma sanayiine yönelik artan yabancı yatırımların drone üretimindeki açığı kapatmada değerli rol oynayabileceği vurgulandı. David Kirichenko imzalı tahlilde, “Ukrayna’nın memleketler arası ortakları, fiber optik dronların geliştirilmesi ve üretimi için finansman sağlayarak ülkenin savunmasını daha sağlam bir yere oturtabilir ve Ukrayna ordusunun Rusya’nın kablo ilişkili dronlarının oluşturduğu tehditle başa çıkmasını sağlayabilir. Bu eğilim bir müddettir devam ediyor ve giderek daha fazla ortak ülke, Ukrayna savunma bölümü üretimi için fon ayırıyor. Şimdiki zorluk, bu finansmanı bilhassa fiber optik dronlara yönlendirmek” yorumu yapıldı.
“Zaman Ukrayna’nın yanında olmayabilir. Rus ordusu şu anda tüm savaşın en büyük ve en iddialılarından biri olmaya aday bir yaz saldırısının erken etaplarında. Çatışmalar cephe çizgileri boyunca çeşitli noktalarda ağırlaşıyor. Putin’in kumandanları, Kursk bölgesinde çok başarılı olduğu kanıtlanan fiber optik drone taktiklerini uygulayabilirlerse, sonunda Ukrayna’nın inatçı savunmalarını aşabilir ve uzun vakittir beklenen bir atılımı gerçekleştirebilirler. Yıpranma ve yenilikle tanımlanan bir savaşta, Ukrayna artık Rusya’nın fiber optik drone filosuna karşı koymak için acil tahliller üretmelidir.” – David Kirichenko
UKRAYNA’DAN EN ORGANİZE DRONE SALDIRISI
FPV drone sistemlerinin cephedeki ölümcül tesirleri tartışılırken, Ukrayna istihbaratı tarihe geçecek bir operasyona imza attı. Dün Rusya içindeki askeri hava üslerine FPV drone sistemleriyle eş vakitli hücumlar düzenleyen Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU), drone taşıyabilen ve tavanı açılacak biçimde özel olarak inşa edilmiş konteynerlerin yüklendiği kamyonlarla gerçekleştirdiği operasyonlarda, Rus Hava Kuvvetleri’ne ilişkin 40 uçağın imha edildiğini bildirdi. Lakin 40 uçak sayısına ait şimdi bağımsız ve net bir doğrulama bulunmuyor. Akına ait servis edilen manzaralarda ise, stratejik değere sahip kimi uçakların vurulduğu ve imha olduğu görülüyor.
“Ukrayna Güvenlik Servisi, Rusya Federasyonu’nun gerisinde bombardıman uçaklarını yok etmek maksadıyla büyük çaplı özel bir operasyon yürütüyor. SBU’ya ilişkin drone sistemleri, A-50, Tu-95 ve Tu-22 M3 üzere modeller dahil olmak üzere 40’tan fazla uçağı gaye aldı ve 2 milyar doların üzerinde hasara yol açtı.” — Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı
‘Web operasyonu’ olarak isimlendirilen bu taarruzlarda, SBU drone sistemlerinin cephe gerisinde bulunan Belaya, Diaghilevo, Olenya ve Ivanovo olmak üzere dört değerli Rus hava üssünü gaye aldığı aktarıldı. Belaya hava üssünün, Ukrayna’dan yaklaşık 4 bin 800 kilometre uzaklıkta yer aldığı tabir edildi. Operasyonda kullanılan TIR’ların, drone sistemlerini fırlattıktan sonra imha olduğu ve beşinci gayeye saldırması beklenen bir TIR’ın ise amacına ulaşamadan imha edildiği bildirildi. SBU’nun ‘Web’ operasyonu için yaklaşık 1.5 yıl hazırlık yaptığı, Rus uçaklarına daha fazla ziyan verebilmek gayesiyle FPV drone sistemlerinin uçakların yakıt istasyonlarını amaç alacak halde yönlendirildiği aktarıldı.
