Teşvik sisteminde yeni devir başlıyor! Doğu’ya aslan hissesi ana rota teknoloji
Mithat Yurdakul – Teşvik sistemindeki yeni devirde, teknolojik atılım kapsamındaki yüksek katma kıymetli yatırımlara “ayrıştırıcı teşvikler” verilirken, Doğu ve Güneydoğu bölgesinin büyük kısmını içine alan 6. bölge vilayetleri, istihdam teşviklerinden en ağır yararlanan yerler olacak.
Teşvik sisteminde imalatı desteklenecek teknolojik eserler ortasında hava ve uzay araçları, askeri araç ve mühimmat da yer alacak. Bir maksat de endüstrinin sık sık zelzele ihtimaliyle birlikte anılan Marmara ve İstanbul etrafından Anadolu’ya kayması olacak.
240 milyon TL destek
Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanı kararıyla hayata geçirilen yeni teşvik sistemiyle finansman ve istihdam takviyeleri de artacak. Stratejik atak kapsamında yatırım meblağının yüzde 15’i ve 180 milyon liraya kadar nakdi takviyeler, yatırım meblağının yüzde 40’ı oranında kurumlar vergisi teşviki verilecek. Yatırımla oluşacak istihdam kapsamında çalışanların sigorta primi patron hissesi 8 yıl karşılanacak. Teknoloji ve mahallî kalkınma atakları kapsamında yatırım meblağının yüzde 20’si ve 240 milyon liraya kadar nakdi dayanaklar ve yatırım fiyatının yüzde 50’si oranında kurumlar vergisi teşviki sağlanacak.
Her şehire özel 4 yatırım alanı
Yüksek katma bedelli yatırımlara, her şehire mahsus 4 yatırım konusu ile dijital ve yeşil dönüşüm yatırımlarına ayrıştırıcı teşvikler verilecek. İstihdam teşviklerini ise 6 teşvik bölgesinde kademeli olarak, daha yüksek limitlerde ve daha uzun uygulanacak. 6. Bölge vilayetleri zelzeleden çok ağır etkilenen 65 ilçe ve Cazibe Merkezleri Programı’ndaki vilayetler en ağır istihdam teşviklerinden yararlanacak. Buralardaki OSB’lerde çalışanların SGK primi patron hisselerini 14 yıl, çalışan hisselerini 10 yıl devlet karşılayacak.
Yüksek gelişmişlik düzeyine sahip vilayetlerdeki makine ve teçhizatı 4., 5. ve 6. bölgelere taşıyan yatırımcı, gittiği yerdeki istihdam teşviklerinden yararlanacak. Böylelikle sanayi tesislerinin Marmara Bölgesi’nden, Anadolu kentlerine taşınması sağlanacak.
Teknolojik yatırıma destek
Teşvik sisteminde imalatı desteklenecek teknolojik alanlar şöyle olacak:
Yüksek teknolojili eserler:
■ Temel eczacılık eserleri ve eczacılığa ait preparat,
■ Bilgisayar, elektronik ve optik eser,
■ Hava ve uzay araçları ve ilgili makineler.
Orta-yüksek teknolojili eserler:
■ Kimyasal eserler,
■ Askeri kara savaş araçları,
■ Silah ve mühimmat (cephane),
■ Elektrikli teçhizat,
■ Motorlu kara taşıtı, römork ve yarı römork,
■ Demiryolu lokomotifleri ve vagonları,
■ Tıbbi ve dişçilik araç ve gereçleri.
Emek ağır dalları geliştirir
Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Mehmet Kaya, Milliyet’e yaptığı açıklamada, istihdam teşviklerinin artırılmasının, bölgenin genç nüfus yapısı ve doğum süratli oranlarına bakıldığında gerçek ve desteklenmesi gereken bir karar olduğunu belirterek, “Özellikle çalışanın üzerindeki vergi ve SSK yükünün devlet tarafından desteklenmesinin, emek ağır bölümlerin bölgede gelişimine katkısı olacaktır. Yeni teşvik sistemiyle endüstrinin Marmara ve İstanbul etrafından Anadolu’ya kayması, emek ağır kesimler manasında olabilir fakat hazır giysi üzere, davet merkezi üzere, dokuma kesimi üzere, yani emek ağır bölüm isteyen birtakım bölümlerin o bölgelerde hiçbir teşvikten faydalanamaması halinde bu gerçekleşebilir. Takviyelerin bölgeyi ikinci el makina çöplüğüne çevirmemesi istikametinde de önlemler alınmalı” dedi. Barış sürecinin en fazla bölgeye yarayacağını lisana getiren Kaya, bölgesel bir barışın en fazla bölgeye yatırım çekeceğini kaydetti.
Bakan Kacır: Yatırım iştahı daha artacak
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, yeni teşvik sistemi için “Yatırımcının finansman yükü azalacak, yatırım iştahı artacak. Sistem daha seçici ve odaklı olacak. Teknolojik Atak kapsamındaki yüksek katma kıymetli yatırımlara, Mahallî Kalkınma Hamlesi’yle her kente mahsus 4 yatırım konusuna ve Stratejik Atak ile belirlenen dış ticaret istikrarını düzgünleştirici yatırımlarla dijital ve yeşil dönüşüm yatırımlarına ayrıştırıcı teşvikler vereceğiz” tabirlerini kullandı. Öz kaynakla gerçekleştirilecek makine alımlarına, makine bedelinin yüzde 25’ine, yatırım fiyatının yüzde 15’ine ve 240 milyon liraya kadar nakdi takviye sunacaklarını söyleyen Kacır, “6. Bölge vilayetleri, sarsıntıdan çok ağır etkilenen 65 ilçe ve Cazibe Merkezleri Programı’ndaki vilayetler en ağır istihdam teşviklerinden yararlanan yerler olacak. Buralardaki OSB’lerde çalışanların SGK primi patron hisselerini 14 yıl, çalışan hisselerini 10 yıl hükümetimiz karşılayacak” diye konuştu.
Programlarda tanımlanmamış kesimler ve eser kümelerine yönelik yatırımları teşvik etmeyeceklerini lisana getiren Kacır, “Genel Teşvik Sistemi’ni sonlandırdık. Böylece Teşvik Sistemi’ne dahil etmediğimiz kesimlere ve eserlere yönelik yatırımlarda kullanılan makine ve teçhizatın gümrük vergisi muafiyetini kaldırdık” dedi.
